Αυτούσια θέματα από την Τράπεζα Θεμάτων του ΙΕΠ · 7 λυμένα · 46 προς λύση
Τι θα τυπωθεί:53 από 53
Ονοματεπώνυμο
Τμήμα
Ημερομηνία
💡 ΛΥΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ
Θέματα ΙΕΠ με την πλήρη λύση τους — δες πώς γράφεται μια άρτια απάντηση.
3.1 Εξισώσεις 1ου Βαθμού
1.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #14741Δίνεται η αλγεβρική παράσταση K=αα3−α2α2−2α+1, με α=0 και α=1.
α)Να δείξετε ότι K=αα−1.
ΛύσηΠαραγοντοποιούμε: α2−2α+1=(α−1)2 και α3−α2=α2(α−1). Άρα ο αριθμητής γίνεται α(α−1)2 και ο παρονομαστής α2(α−1). Επειδή α=0 και α=1, απλοποιούμε τον κοινό παράγοντα α(α−1) και προκύπτει K=αα−1.
β)Για κάθε α=0 και α=1: i. Να δείξετε ότι K=0. ii. Να βρείτε την τιμή του α για την οποία ισχύει K(K−2)=0.
Λύσηi. Είναι K=αα−1 και α=1, άρα α−1=0, οπότε K=0. ii. K(K−2)=0⟺K=0 ή K=2. Από το i. το K=0 απορρίπτεται, άρα K=2⟺αα−1=2⟺α−1=2α⟺−α=1⟺α=−1.
2.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #13169Γνωρίζουμε ότι ο x είναι πραγματικός αριθμός με 3≤x≤5.
α)Να αποδείξετε ότι x−5≤0<x−2.
ΛύσηΑπό x≤5 προκύπτει x−5≤0. Από x≥3 προκύπτει x−2≥1>0. Άρα x−5≤0<x−2.
β)Να λύσετε την εξίσωση ∣x−2∣−∣x−5∣=2.
ΛύσηΕπειδή x−2>0 είναι ∣x−2∣=x−2, και επειδή x−5≤0 είναι ∣x−5∣=−x+5. Η εξίσωση γίνεται (x−2)−(−x+5)=2⟺x−2+x−5=2⟺2x=9⟺x=29. Επειδή 29=4,5 και 3≤4,5≤5, η λύση είναι δεκτή.
3.2 Η Εξίσωση x^ν = α
3.
Τράπεζα Θεμάτων · 3ο Θέμα · #14052Στα παρακάτω ερωτήματα ο x είναι πραγματικός αριθμός.
α)Να λύσετε την εξίσωση x2−1=0.
Λύσηx2−1=0⟺x2=1⟺x=1 ή x=−1⟺x=1 ή x=−1.
β)Να βρείτε για ποιες τιμές του x∈R ισχύει ∣x∣+x=0.
Λύση∣x∣+x=0⟺∣x∣=−x. Η ισότητα αυτή ισχύει, αν και μόνο αν −x≥0, δηλαδή x≤0.
γ)Να βρείτε για ποιες τιμές του x∈R ισχύει ∣x∣+∣x2−1∣+x=0.
ΛύσηΓια κάθε πραγματικό x είναι ∣x2−1∣≥0 και ∣x∣≥−x, δηλαδή ∣x∣+x≥0. Το άθροισμα δύο μη αρνητικών ποσοτήτων μηδενίζεται μόνο όταν μηδενίζονται και οι δύο, οπότε πρέπει ∣x2−1∣=0 και ∣x∣+x=0. Από την πρώτη προκύπτει x=1 ή x=−1 και από τη δεύτερη x≤0. Ο μόνος αριθμός που ικανοποιεί και τις δύο συνθήκες είναι ο x=−1.
3.3 Εξισώσεις 2ου Βαθμού
4.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #13028Δίνεται η εξίσωση αx2−2αx−2α−2=0, με α πραγματικό αριθμό διάφορο του μηδενός.
α)Να βρείτε τις τιμές του α για τις οποίες η εξίσωση έχει ρίζα το 3.
ΛύσηΗ εξίσωση έχει ρίζα το 3, αν και μόνο αν α⋅32−2α⋅3−2α−2=0⟺9α−6α−2α−2=0⟺α−2=0⟺α=2.
β)Για α=2 να λύσετε την εξίσωση.
ΛύσηΓια α=2: 2x2−4x−6=0⟺x2−2x−3=0. Είναι Δ=(−2)2−4⋅1⋅(−3)=4+12=16 και Δ=4, οπότε x=22+4=3 ή x=22−4=−1.
5.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #34150Δίνονται δύο πραγματικοί αριθμοί α, β τέτοιοι ώστε α+β=12 και α2+β2=272.
α)Με τη βοήθεια της ταυτότητας (α+β)2=α2+2αβ+β2, να δείξετε ότι α⋅β=−64.
β)Να κατασκευάσετε μια εξίσωση 2ου βαθμού που έχει ρίζες τους αριθμούς α, β.
ΛύσηΗ ζητούμενη εξίσωση έχει άθροισμα ριζών S=α+β=12 και γινόμενο ριζών P=α⋅β=−64, άρα είναι η x2−12x−64=0. (1)
γ)Να προσδιορίσετε τους αριθμούς α, β.
ΛύσηΗ (1) έχει Δ=(−12)2−4⋅1⋅(−64)=144+256=400 και Δ=20, οπότε x=212+20=16 ή x=212−20=−4. Άρα α=16 και β=−4 ή α=−4 και β=16.
6.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #14490Έστω Ω το σύνολο που έχει ως στοιχεία τους αριθμούς που είναι οι ενδείξεις ενός ζαριού.
α)Να γράψετε με αναγραφή το σύνολο Ω.
ΛύσηΟι ενδείξεις ενός ζαριού είναι οι ακέραιες τιμές από το 1 ως το 6, άρα Ω={1,2,3,4,5,6}.
β)Δίνεται η εξίσωση x2−2x+λ−2=0, με λ∈R. Να βρείτε: i. Το σύνολο Α που περιέχει ως στοιχεία τις τιμές του λ∈Ω, αν επιπλέον γνωρίζετε ότι η εξίσωση δεν έχει πραγματικές ρίζες. ii. Την πραγματική τιμή του λ, αν η εξίσωση έχει ρίζες αντίστροφες.
Λύσηi. Η εξίσωση έχει Δ=(−2)2−4(λ−2)=4−4λ+8=12−4λ. Δεν έχει πραγματικές ρίζες όταν Δ<0⟺12−4λ<0⟺λ>3. Από τα στοιχεία του Ω ικανοποιούν τη συνθήκη τα 4, 5 και 6, άρα A={4,5,6}. ii. Αν x1, x2 είναι οι ρίζες και είναι αντίστροφες, τότε x1⋅x2=1, δηλαδή P=1⟺λ−2=1⟺λ=3.
γ)Για την τιμή του λ που βρήκατε στο ερώτημα β) ii., να υπολογίσετε τις ρίζες της εξίσωσης.
ΛύσηΓια λ=3 η εξίσωση γίνεται x2−2x+1=0⟺(x−1)2=0⟺x=1. Άρα η εξίσωση έχει τη διπλή ρίζα x=1.
7.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #34390Δίνεται ορθογώνιο με διαστάσεις κ και λ, του οποίου η περίμετρος είναι Π=14cm και μια διαγώνιος δ=5cm.
α)i. Με χρήση της ταυτότητας (κ+λ)2=κ2+2κλ+λ2, να δείξετε ότι για το εμβαδόν Ε του ορθογωνίου ισχύει E=12 τετραγωνικά εκατοστά. ii. Να αιτιολογήσετε γιατί οι διαστάσεις κ και λ του ορθογωνίου είναι ρίζες της εξίσωσης x2−7x+12=0. iii. Να βρείτε τις διαστάσεις κ και λ του ορθογωνίου.
Λύσηi. Η περίμετρος δίνει 2κ+2λ=14⟺κ+λ=7 και το εμβαδόν είναι E=κλ. Από το πυθαγόρειο θεώρημα κ2+λ2=δ2=25. Άρα (κ+λ)2=κ2+2κλ+λ2⟺49=25+2κλ⟺2κλ=24⟺κλ=12, δηλαδή E=12. ii. Οι κ και λ έχουν άθροισμα S=7 και γινόμενο P=12, άρα είναι οι ρίζες της x2−7x+12=0. iii. Η εξίσωση έχει Δ=49−48=1 και Δ=1, οπότε x=27+1=4 ή x=27−1=3. Άρα οι διαστάσεις είναι 3 cm και 4 cm.
β)Να δείξετε ότι ένα ορθογώνιο με περίμετρο Π=14cm πρέπει να έχει εμβαδόν E≤449.
ΛύσηΑπό την περίμετρο είναι κ+λ=7 και το εμβαδόν E=κλ. Άρα οι κ, λ είναι ρίζες της x2−7x+E=0. Για να υπάρχουν πραγματικές ρίζες πρέπει Δ≥0⟺49−4E≥0⟺E≤449.
✏️ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΣ ΛΥΣΗ
Αυτούσια θέματα εξετάσεων, χωρίς λύσεις — όπως θα τα δεις στο διαγώνισμα.
3.1 Εξισώσεις 1ου Βαθμού
1.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #34146Δίνεται η εξίσωση (α+3)x=α2−9, με παράμετρο α∈R.
α)Να λύσετε την εξίσωση στις παρακάτω περιπτώσεις: i. όταν α=1 ii. όταν α=−3
β)Να βρείτε τις τιμές του α για τις οποίες η εξίσωση έχει μοναδική λύση και να προσδιορίσετε τη λύση αυτή.
2.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #34163Δίνεται η εξίσωση λ⋅x=x+λ2−1, με παράμετρο λ∈R.
α)Να αποδείξετε ότι η παραπάνω εξίσωση γράφεται ισοδύναμα (λ−1)x=(λ−1)(λ+1).
β)Να βρείτε τις τιμές του λ για τις οποίες η παραπάνω εξίσωση έχει ακριβώς μία λύση, την οποία και να βρείτε.
γ)Για ποια τιμή του λ η παραπάνω εξίσωση είναι ταυτότητα στο σύνολο των πραγματικών αριθμών; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.
3.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #12857Δίνεται η εξίσωση (λ−1)x−2λ+2=0, με παράμετρο λ∈R.
α)i. Να λύσετε την εξίσωση για λ=−2. ii. Να βρείτε τις τιμές του λ για τις οποίες το x=1 είναι ρίζα της εξίσωσης.
β)Να βρείτε την τιμή του λ για την οποία η εξίσωση έχει άπειρες λύσεις.
4.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #14224Δίνεται η παράσταση A=x2−xx2−1, με x=0 και x=1.
α)Να δείξετε ότι A=xx+1.
β)i. Να βρείτε για ποια τιμή του x η παράσταση Α μηδενίζεται. ii. Μπορεί η παράσταση Α να πάρει την τιμή 2; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.
5.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #34872Δίνεται η εξίσωση κx+3=2x, με παράμετρο κ∈R.
α)Να λύσετε την εξίσωση για κ=1 και για κ=3.
β)Να αιτιολογήσετε γιατί η εξίσωση είναι αδύνατη για κ=2.
6.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #36896Δίνεται η εξίσωση (λ−1)x=λ2−1, με παράμετρο λ∈R.
α)Επιλέγοντας τρεις διαφορετικές τιμές για το λ, να γράψετε τρεις εξισώσεις.
β)i. Να βρείτε την τιμή του λ ώστε η εξίσωση να έχει μία και μοναδική λύση. ii. Να βρείτε την τιμή του λ ώστε η μοναδική λύση της εξίσωσης να ισούται με 4.
7.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #13170Υποθέτουμε ότι κάθε κεφάλαιο που κατατίθεται σε έναν λογαριασμό μιας τράπεζας αυξάνεται στο τέλος κάθε έτους κατά ε% — το επίσημο επιτόκιο αύξησης που δίνει η τράπεζα είναι δηλαδή ε%.
α)Να αποδείξετε ότι, αν καταθέσουμε στη συγκεκριμένη τράπεζα κεφάλαιο x ευρώ με επιτόκιο ε%, ύστερα από δύο έτη θα εισπράξουμε κεφάλαιο x(1+100ε)2 ευρώ.
β)Ένα κεφάλαιο 15.000 ευρώ το χωρίζουμε σε δύο ποσά. Το ένα κατατέθηκε σε μια τράπεζα Α με επιτόκιο 2% και το άλλο σε μια άλλη τράπεζα Β με επιτόκιο 3%. Ύστερα από 2 χρόνια εισπράχθηκε, με βάση το α) ερώτημα, από τις δύο τράπεζες συνολικό κεφάλαιο 15.811 ευρώ. Ονομάζουμε y το ποσό που κατατέθηκε στην τράπεζα Β. i. Να αποδείξετε ότι το ποσό y είναι λύση της εξίσωσης (1,032−1,022)⋅y=15811−15000⋅1,022. ii. Να βρείτε το κεφάλαιο που κατατέθηκε σε κάθε τράπεζα.
8.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #14543Κάθε περιττός ακέραιος αριθμός α γράφεται στη μορφή α=2k+1, με k ακέραιο.
α)Να γράψετε τους αριθμούς 3, 5, 7 ως διαφορά τετραγώνων δύο ακεραίων.
β)i. Να αποδείξετε ότι η διαφορά των τετραγώνων δύο διαδοχικών ακεραίων ισούται πάντα με έναν περιττό ακέραιο. ii. Να γράψετε τον αριθμό 2021 ως διαφορά δύο τετραγώνων ακεραίων αριθμών.
γ)Στο σχήμα τα τετράπλευρα ΑΒΓΔ και ΓΗΡΚ είναι τετράγωνα με (ΓH)=(ΓK)=ν και (BK)=(ΔH)=1. Αν γνωρίζουμε ότι το γραμμοσκιασμένο εμβαδόν είναι ίσο με το εμβαδόν ενός τετραγώνου πλευράς 45, να βρεθεί η τιμή του θετικού ακεραίου ν.
9.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #38830Ο ολικός δείκτης γονιμότητας (Total Fertility Rate) είναι ένας δημογραφικός δείκτης που εκτιμά τον μέσο αριθμό παιδιών που θα γεννούσε μια γυναίκα κατά τη διάρκεια της ζωής της, σύμφωνα με τα ποσοστά γονιμότητας ανά ηλικία ενός δεδομένου έτους. Ο τύπος με τον οποίο υπολογίζεται ο ολικός δείκτης γονιμότητας Τ είναι T=FN⋅30, όπου Ν ο αριθμός των γεννήσεων και F ο αριθμός των γυναικών που βρίσκονται σε αναπαραγωγική ηλικία, δηλαδή από 15 έως 49 ετών.
α)Ένα άρθρο στο διαδίκτυο εξέφραζε τον φόβο του για τη γήρανση του πληθυσμού στην Ελλάδα, αναφέροντας ότι ο ολικός δείκτης γονιμότητας στη χώρα το 2022 ήταν μόλις 1,32 γεννήσεις ανά γυναίκα. Πόσες περίπου ήταν οι γεννήσεις το 2022, αν οι γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας ήταν περίπου 1.730.000;
β)Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το 2023 στην Ελλάδα οι γεννήσεις ανήλθαν σε 71.455 και ο ολικός δείκτης γονιμότητας ήταν 1,26 γεννήσεις ανά γυναίκα. Με βάση τον παραπάνω τύπο, πόσες περίπου γυναίκες στην Ελλάδα το 2023 βρίσκονταν σε αναπαραγωγική ηλικία;
γ)Να γράψετε έναν τύπο ο οποίος να υπολογίζει τον αριθμό των γυναικών που βρίσκονται σε αναπαραγωγική ηλικία, δηλαδή το F, όταν γνωρίζετε τον ολικό δείκτη γονιμότητας Τ και τον αριθμό των γεννήσεων Ν σε ένα έτος.
δ)Αν ο αριθμός των γεννήσεων Ν αυξηθεί κατά 20%, πώς θα αλλάξει ο ολικός δείκτης γονιμότητας, εφόσον ο αριθμός των γυναικών που βρίσκονται σε αναπαραγωγική ηλικία μείνει σταθερός;
10.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #38851Ο ενδοφλέβιος ορός χρησιμοποιείται για τη χορήγηση υγρών και φαρμάκων στους ασθενείς. Οι νοσηλευτές και οι νοσηλεύτριες πρέπει να υπολογίζουν τον ρυθμό ροής D ενός ορού σε σταγόνες ανά λεπτό και χρησιμοποιούν τον τύπο D=nd⋅V, όπου V είναι ο όγκος του ορού σε mL, d ο συντελεστής σταγονομετρίας σε σταγόνες ανά mL και n τα λεπτά που πρέπει να διαρκέσει ο ορός.
α)i. Ένας ασθενής εισάγεται στα επείγοντα με σοβαρό αλλεργικό σοκ. Ο γιατρός δίνει εντολή να χορηγηθούν ενδοφλεβίως V=250mL διαλύματος που περιέχει αδρεναλίνη μέσα σε 20 λεπτά. Η συσκευή που χρησιμοποιείται έχει συντελεστή σταγονομετρίας d=20 σταγόνες ανά mL. Ποιος πρέπει να είναι ο ρυθμός ροής D του ορού, για να χορηγηθεί η αδρεναλίνη στον σωστό χρόνο; ii. Ένας ασθενής με υπογλυκαιμία χρειάζεται να λάβει V=500mL διαλύματος που περιέχει κάλιο. Η συσκευή έγχυσης έχει συντελεστή σταγονομετρίας d=15 σταγόνες ανά mL και ο ρυθμός ροής του ορού είναι D=25 σταγόνες ανά λεπτό. Σε πόσες ώρες θα έχει χορηγηθεί το κάλιο;
β)Να υπολογίσετε τον όγκο V ενός διαλύματος που χορηγείται σε 6 ώρες, αν: i. Ο ρυθμός ροής D του ορού είναι διπλάσιος του συντελεστή σταγονομετρίας d. ii. Ο συντελεστής σταγονομετρίας d είναι το 31 του ρυθμού ροής D του ορού.
γ)Να υποθέσετε ότι είστε νοσηλευτής ή νοσηλεύτρια και έχετε στη διάθεσή σας μια κούτα με ίδιες συσκευές έγχυσης, αλλά δεν γνωρίζετε τον συντελεστή σταγονομετρίας τους d. Διαθέτετε επίσης ορούς των V=100mL και ένα χρονόμετρο. Να περιγράψετε τρόπους για να υπολογίσετε τον d.
11.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #38926Για να μετρήσουμε την καθαρότητα του χρυσού χρησιμοποιούμε το καράτι, το οποίο δείχνει τι μέρος σε εικοστά τέταρτα είναι ο καθαρός χρυσός σε ένα μείγμα μετάλλων. Σε φύλλο χρυσού 24 καρατίων τα 2424, ή αλλιώς το 100%, είναι καθαρός χρυσός.
α)Να βρείτε το ποσοστό του καθαρού χρυσού σε ένα μείγμα 18 καρατίων, σε ένα μείγμα 14 καρατίων και σε ένα μείγμα 9 καρατίων.
β)Από δύο μείγματα, 24 και 9 καρατίων, φτιάχνουμε ένα νέο. Αν από το πρώτο μείγμα πάρουμε 17 γραμμάρια και από το δεύτερο 7 γραμμάρια, να αποδείξετε ότι το νέο μείγμα είναι 19,625 καρατίων.
γ)Έχουμε δύο μείγματα, το ένα 24 καρατίων και το άλλο 9 καρατίων. Πόσα γραμμάρια θα χρησιμοποιήσουμε από το καθένα, για να φτιάξουμε ένα μείγμα 18 καρατίων συνολικού βάρους 20 γραμμαρίων; (Δίνεται: 2463=2,625.)
12.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #14649Δίνεται η παράσταση K=∣x+1∣+2, όπου x∈R.
α)Να δείξετε ότι K=x+3 όταν x≥−1,ενωˊK=1−x όταν x<−1.
β)i. Να λυθεί η εξίσωση ∣x−2∣=4. ii. Να βρείτε την τιμή της παράστασης Κ αν ο αριθμός x είναι λύση της παραπάνω εξίσωσης.
13.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #14730Δίνεται η παράσταση A=∣x−2∣+3, με x∈R.
α)Να βρείτε: i. Την τιμή της παράστασης Α για x=23−32. ii. Τις τιμές του x ώστε να ισχύει A=5.
β)Να εξετάσετε αν μπορεί η παράσταση Α να πάρει την τιμή 2. Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.
14.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #35033Δίνονται οι παραστάσεις A=∣2x−4∣ και B=∣x−3∣, όπου ο x είναι πραγματικός αριθμός.
α)Αν 2<x<3, να δείξετε ότι A=2x−4.
β)Αν 2<x<3, να δείξετε ότι A+B=x−1.
γ)Υπάρχει x∈(2,3) ώστε να ισχύει A+B=2; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.
3.2 Η Εξίσωση x^ν = α
15.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #38923Η Μαρία επιθυμεί να φτιάξει έναν ορθογώνιο κήπο έξω από το σπίτι της και, για να υπολογίσει το μήκος και το πλάτος του, θέλει να ικανοποιούνται δύο βασικές προδιαγραφές: η περίμετρος του κήπου να είναι 26 m και το εμβαδόν του να είναι 40 m2.
α)Να κατασκευάσετε μια εξίσωση, η οποία να έχει ως λύσεις το μήκος και το πλάτος του κήπου.
β)Ποιες είναι οι διαστάσεις του κήπου, δηλαδή το μήκος και το πλάτος του;
γ)Η Μαρία θέλει να βάλει στη μέση του κήπου ένα στρογγυλό παρτέρι με εμβαδόν 20 m2. Θα χωρέσει το παρτέρι στον κήπο; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. Δίνεται το εμβαδόν κύκλου E=πρ2, όπου ρ η ακτίνα του κύκλου, π≈3,14 και 6,37≈2,52.
δ)Η Μαρία σκέφτεται μήπως αλλάξει το πλάτος του κήπου, διατηρώντας σταθερό το εμβαδόν του στα 40 m2. Επειδή όμως περιορίζεται από τον διαθέσιμο χώρο του οικοπέδου του σπιτιού, η νέα διάσταση του πλάτους πρέπει να είναι μικρότερη από 7 m και μεγαλύτερη από 4 m. Να υπολογίσετε το διάστημα των τιμών που μπορεί να έχει το μήκος του κήπου.
3.3 Εξισώσεις 2ου Βαθμού
16.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #34161Δίνονται τα παρακάτω ερωτήματα με άγνωστο τον πραγματικό αριθμό x.
α)Να λύσετε την εξίσωση ∣2x−1∣=3.
β)Αν α, β με α<β είναι οι ρίζες της εξίσωσης του ερωτήματος α), τότε να λύσετε την εξίσωση αx2+βx+3=0.
17.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #35100Δίνονται τα παρακάτω ερωτήματα με άγνωστο τον πραγματικό αριθμό x.
α)Να βρείτε τις ρίζες της εξίσωσης −2x2+10x=12.
β)Να λύσετε την εξίσωση x−2−2x2+10x−12=0.
18.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #37178Το πάτωμα του εργαστηρίου της πληροφορικής ενός σχολείου είναι σχήματος ορθογωνίου με διαστάσεις (x+1) μέτρα και x μέτρα.
α)Να γράψετε με τη βοήθεια του x την περίμετρο και το εμβαδόν του πατώματος.
β)Αν το εμβαδόν του πατώματος του εργαστηρίου είναι 90 τετραγωνικά μέτρα, να βρείτε τις διαστάσεις του.
19.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #37181Δίνεται η εξίσωση x2−(λ−1)x+6=0, με παράμετρο λ∈R.
α)Αν η παραπάνω εξίσωση έχει λύση το 1, να βρείτε το λ.
β)Για λ=2 να λύσετε την εξίσωση.
20.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #12683Μια δεξαμενή έχει σχήμα ορθογωνίου παραλληλεπιπέδου με βάση τετράγωνο και ύψος ίσο με το ένα τέταρτο του μήκους της.
α)Αν η δεξαμενή έχει όγκο 16 κυβικά μέτρα, να βρείτε τις διαστάσεις της.
β)Λόγω έλλειψης χώρου η δεξαμενή ανακατασκευάζεται με βάση ορθογώνιο παραλληλόγραμμο και ύψος 2 μέτρα. Αν το πλάτος της νέας δεξαμενής είναι κατά 2 m μικρότερο από το μήκος της, να υπολογίσετε τις διαστάσεις της βάσης, ώστε ο όγκος να παραμείνει 16 κυβικά μέτρα.
γ)Αν η νέα δεξαμενή περιέχει 10 κυβικά μέτρα πετρέλαιο, να βρείτε το ύψος της στάθμης του πετρελαίου μέσα στη δεξαμενή.
21.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #14406Δίνονται οι μη μηδενικοί πραγματικοί αριθμοί α, β με α=β, για τους οποίους ισχύει β2+1α2+1=βα.
α)Να αποδείξετε ότι οι αριθμοί α και β είναι αντίστροφοι.
β)Να υπολογίσετε την τιμή της παράστασης K=α−2(αβ)25α22(β3)8.
γ)Αν επιπλέον οι μη μηδενικοί αριθμοί α και β εκφράζουν τα μήκη των πλευρών ορθογωνίου παραλληλογράμμου με άθροισμα 25, να τους υπολογίσετε.
δ)Να βρείτε τον αριθμό που πρέπει να προσθέσετε στο α ή στο β, έτσι ώστε το ορθογώνιο παραλληλόγραμμο να γίνει τετράγωνο.
22.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #33889Δίνονται οι εξισώσεις 3x2−14x+8=0(1) και 8x2−14x+3=0(2).
α)Να λύσετε τις εξισώσεις (1) και (2).
β)Ένας μαθητής παρατήρησε ότι οι ρίζες της (2) είναι οι αντίστροφοι των ριζών της (1) και ισχυρίστηκε ότι το ίδιο θα ισχύει για οποιοδήποτε ζευγάρι εξισώσεων της μορφής αx2+βx+γ=0(3) και γx2+βx+α=0(4), με α⋅γ=0. Να αποδείξετε τον ισχυρισμό του μαθητή, δείχνοντας ότι αν ο αριθμός ρ είναι ρίζα της (3) και α⋅γ=0, τότε: i. ρ=0 ii. ο ρ1 επαληθεύει την εξίσωση (4).
23.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #34322Μία υπολογιστική μηχανή έχει προγραμματιστεί έτσι ώστε, όταν εισάγεται σε αυτήν ένας πραγματικός αριθμός x, να δίνει ως εξαγόμενο τον αριθμό λ που δίνεται από τη σχέση λ=(2x+5)2−8x. (1)
α)Αν ο εισαγόμενος αριθμός είναι το −5, ποιος είναι ο εξαγόμενος;
β)Αν ο εξαγόμενος αριθμός είναι το 20, ποιος μπορεί να είναι ο εισαγόμενος;
γ)i. Να δείξετε ότι η σχέση (1) μπορεί ισοδύναμα να γραφεί στη μορφή 4x2+12x+(25−λ)=0. ii. Να αποδείξετε ότι οποιαδήποτε τιμή και να έχει ο εισαγόμενος αριθμός x, ο εξαγόμενος αριθμός λ δεν μπορεί να είναι ίσος με 5. iii. Να προσδιορίσετε τις δυνατές τιμές του εξαγόμενου αριθμού λ.
24.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #34327Δίνεται η εξίσωση x2−3x−4=0. (1)
α)Να λύσετε την εξίσωση (1).
β)Δίνονται οι ομόσημοι αριθμοί α, β για τους οποίους ισχύει α2−3αβ−4β2=0. i. Να αποδείξετε ότι ο αριθμός βα είναι λύση της εξίσωσης (1). ii. Να αιτιολογήσετε γιατί ο α είναι τετραπλάσιος του β.
25.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #34544Δίνεται η εξίσωση x2−2λx+4(λ−1)=0(1), με άγνωστο το x και παράμετρο λ∈R.
α)Να αποδείξετε ότι η διακρίνουσα της εξίσωσης (1) είναι Δ=(2λ−4)2.
β)Να βρείτε το πλήθος των ριζών της εξίσωσης (1) για τις διάφορες τιμές της παραμέτρου λ.
γ)Να αποδείξετε ότι για οποιαδήποτε τιμή της παραμέτρου λ ο αριθμός x=2 είναι λύση της εξίσωσης (1).
26.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #36651Δίνεται η εξίσωση x2−2λx+4λ+5=0, με παράμετρο λ∈R.
α)Να βρείτε το πλήθος των πραγματικών ριζών της εξίσωσης όταν λ=−2 και όταν λ=3.
β)i. Να αποδείξετε ότι αν λ=5, τότε η εξίσωση έχει μια διπλή ρίζα. ii. Να εξετάσετε αν υπάρχει άλλη τιμή του λ, ώστε η εξίσωση να έχει διπλή ρίζα.
γ)Αν ισχύει ∣λ2−4λ−5∣=4λ−λ2+5, με λ∈R και λ διάφορο των −1 και 5, να αποδείξετε ότι η εξίσωση δεν έχει πραγματικές ρίζες.
27.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #36661Δίνεται η εξίσωση (λ2−λ)⋅x2−(λ2−1)⋅x+λ−1=0(1), με παράμετρο λ∈R.
α)Να βρεθούν οι τιμές του λ για τις οποίες η (1) είναι εξίσωση 2ου βαθμού.
β)Να αποδείξετε ότι για τις τιμές του λ που βρήκατε στο α) ερώτημα η (1) παίρνει τη μορφή λx2−(λ+1)x+1=0.
γ)Να αποδείξετε ότι για τις τιμές του λ που βρήκατε στο α) ερώτημα η (1) έχει δύο ρίζες πραγματικές και άνισες.
δ)Να προσδιορίσετε τις ρίζες της (1), αν αυτή είναι 2ου βαθμού.
28.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #36663Για την κάλυψη, με τετράγωνα πλακάκια, μέρους ενός τοίχου μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε πλακάκια τύπου Α με πλευρά d cm ή πλακάκια τύπου Β με πλευρά (d+1)cm.
α)Να βρείτε, ως συνάρτηση του d, το εμβαδόν που καλύπτει κάθε πλακάκι τύπου Α και κάθε πλακάκι τύπου Β.
β)Αν η επιφάνεια μπορεί να καλυφθεί είτε με 200 πλακάκια τύπου Α είτε με 128 τύπου Β, να βρείτε: i. Τη διάσταση που έχει το πλακάκι κάθε τύπου. ii. Το εμβαδόν της επιφάνειας που καλύπτουν.
29.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #38822Ένας μαραγκός θέλει να αφαιρέσει ένα μέρος σχήματος «Γ» από ένα ορθογώνιο κομμάτι ξύλου διαστάσεων 8 επί 12 dm, για να κατασκευάσει μια ντουλάπα. Το μέρος που θα κρατήσει, για να χρησιμοποιήσει, είναι επίσης ορθογώνιο, μικρότερο του αρχικού, όπως είναι το σκιασμένο μέρος του σχήματος. Το «Γ» που κόβει έχει παντού το ίδιο πλάτος x.
α)Αν x είναι το πλάτος του «Γ» που θα κόψει ο μαραγκός, να αποδείξετε ότι η παράσταση x2−20x+96 εκφράζει το εμβαδόν του ορθογωνίου που θα κρατήσει, για να χρησιμοποιήσει.
β)Ο μαραγκός θέλει από το αρχικό κομμάτι ξύλου να κόψει και να χρησιμοποιήσει ένα ορθογώνιο με εμβαδόν 45 τετραγωνικά dm. i. Πόσο είναι το πλάτος x του «Γ» που πρέπει να κόψει; ii. Ο μαραγκός από την εμπειρία του έχει διαπιστώσει ότι, για να μπορεί να διορθώνει λάθη κατά την εργασία του, το κομμάτι ξύλου που κόβει πρέπει να έχει τουλάχιστον 2% μεγαλύτερο εμβαδό από αυτό της τελικής κατασκευής. Να γράψετε μια ανίσωση που η λύση της να δίνει το πλάτος x του «Γ» για αυτή την περίπτωση. iii. Αν ο μαραγκός κόψει το «Γ» με πλάτος 2,9 dm, τότε θα μπορεί να διορθώσει λάθη, όπως περιγράφεται στο υποερώτημα ii;
30.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #38861Υπάρχουν αρκετοί τύποι για τον υπολογισμό της δόσης ενός φαρμάκου για παιδιά με βάση τη δόση για ενήλικες. Οι τύποι που δίνονται στη συνέχεια χρησιμοποιούν την ηλικία του παιδιού και ισχύουν για παιδιά με μέσο βάρος και μέση ανάπτυξη. Τύπος του Γιούνγκ: Δόση για παιδιά =(ε+12ε)⋅Δόση για ενήλικες, όπου ε η ηλικία του παιδιού σε έτη, από ενός έτους μέχρι 12 ετών. Τύπος του Φράιντ: Δόση για παιδιά =(150μ)⋅Δόση για ενήλικες, όπου μ η ηλικία του παιδιού σε μήνες, έως 24 μηνών.
α)Αν το παιδί είναι 1,5 έτους, να βρείτε τι μέρος της δόσης που αντιστοιχεί στον ενήλικα θα πάρει το παιδί, χρησιμοποιώντας καθέναν από τους δύο παραπάνω τύπους.
β)i. Να βρείτε, χρησιμοποιώντας τον τύπο του Γιούνγκ, πόσων ετών πρέπει να είναι το παιδί, για να πάρει δόση φαρμάκου 60 mg, εάν η δόση για τον ενήλικα είναι 300 mg. ii. Να δείξετε ότι σύμφωνα με τον τύπο του Φράιντ, για τη δόση του παιδιού ισχύει 0< Δόση για παιδιά ≤(254)⋅Δόση για ενήλικες. iii. Θα μπορούσε με βάση τον τύπο του Φράιντ η δόση για το παιδί να είναι 60 mg, αν η δόση για τον ενήλικα είναι 30 mg;
γ)Θα μπορούσε σε κάποια ηλικία το παιδί να πάρει την ίδια δόση του φαρμάκου με βάση και τους δύο παραπάνω τύπους; Να εξηγήσετε τη σκέψη σας.
31.
Τράπεζα Θεμάτων · 3ο Θέμα · #14749Δίνεται η παράσταση A=x−∣x∣x, με x πραγματικό αριθμό.
α)i. Να βρείτε για ποιες τιμές του x∈R ορίζεται η παράσταση Α. ii. Για τις τιμές του x για τις οποίες ορίζεται η παράσταση Α, να δείξετε ότι A=21.
β)Για x<0, να λύσετε την εξίσωση x−∣x∣x3=(23)x+2.
32.
Τράπεζα Θεμάτων · 3ο Θέμα · #14578Δίνεται η παράσταση Π=x2−x2x2−1+1−x1.
α)Να βρείτε για ποιες τιμές του x ορίζεται η παράσταση Π.
β)Για τις τιμές του x που βρήκατε στο α) ερώτημα, να λύσετε την εξίσωση x2−x2x2−1+1−x1=0.
33.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #33826Στα παρακάτω ερωτήματα μελετάμε διτετράγωνες εξισώσεις, δηλαδή εξισώσεις της μορφής x4+βx2+γ=0.
α)Δίνεται η διτετράγωνη εξίσωση x4−8x2−9=0. Να δείξετε ότι η εξίσωση αυτή έχει δύο μόνο πραγματικές ρίζες, τις οποίες και να προσδιορίσετε.
β)Γενικεύοντας το παράδειγμα του προηγούμενου ερωτήματος, θεωρούμε τη διτετράγωνη εξίσωση x4+βx2+γ=0(1) με παραμέτρους β, γ∈R. Να δείξετε ότι αν γ<0 τότε: i. β2−4γ>0 ii. η εξίσωση (1) έχει δύο μόνο διαφορετικές πραγματικές ρίζες.
34.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #14577Δίνεται η εξίσωση x2−x−2=0. (1)
α)Να δείξετε ότι η εξίσωση έχει ρίζα τον αριθμό −1.
β)Να βρείτε και τη δεύτερη ρίζα της εξίσωσης (1).
γ)Να απλοποιήσετε την παράσταση A=x2+xx2−x−2, με x=0 και x=−1.
35.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #34154Δίνονται οι αριθμοί A=3−71 και B=3+71.
α)Να δείξετε ότι A+B=3 και A⋅B=21.
β)Να κατασκευάσετε μια εξίσωση 2ου βαθμού που έχει ρίζες τους αριθμούς Α, Β.
36.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #34436Δίνονται οι αριθμοί A=5+51 και B=5−51.
α)Να δείξετε ότι: i. A+B=21 ii. A⋅B=201
β)Να κατασκευάσετε μια εξίσωση 2ου βαθμού με ρίζες τους αριθμούς Α και Β.
37.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #34920Δίνεται το τριώνυμο 3x2+6x−12(1). Αν x1, x2 είναι ρίζες του τριωνύμου (1), τότε:
α)Να βρείτε την τιμή των παραστάσεων x1+x2 και x1⋅x2.
β)Να βρείτε μια εξίσωση 2ου βαθμού που να έχει ρίζες τις 4x₁ και 4x₂.
38.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #35038Έστω α, β πραγματικοί αριθμοί για τους οποίους ισχύουν α⋅β=4 και α2β+αβ2=20.
α)Να αποδείξετε ότι α+β=5.
β)Να κατασκευάσετε εξίσωση 2ου βαθμού με ρίζες τους αριθμούς α, β και να τους βρείτε.
39.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #36890Στα παρακάτω ερωτήματα ο x είναι πραγματικός αριθμός.
α)Να λύσετε την εξίσωση ∣x−2∣=3.
β)Να σχηματίσετε εξίσωση δευτέρου βαθμού με ρίζες τις ρίζες της εξίσωσης του α) ερωτήματος.
40.
Τράπεζα Θεμάτων · 2ο Θέμα · #37171Έστω α, β πραγματικοί αριθμοί για τους οποίους ισχύουν α+β=2 και α2β+αβ2=−30.
α)Να αποδείξετε ότι α⋅β=−15.
β)Να κατασκευάσετε εξίσωση δευτέρου βαθμού με ρίζες τους αριθμούς α, β και να τους βρείτε.
41.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #14651Οι πλευρές x1, x2 ενός ορθογωνίου παραλληλογράμμου είναι οι ρίζες της εξίσωσης x2−4(λ+λ1)x+16=0, με λ>0.
α)Να βρείτε: i. Την περίμετρο Π του ορθογωνίου συναρτήσει του λ. ii. Το εμβαδόν Ε του ορθογωνίου.
β)Να αποδείξετε ότι Π≥16, για κάθε λ>0.
γ)Για ποια τιμή του λ η περίμετρος Π του ορθογωνίου γίνεται ελάχιστη, δηλαδή ίση με 16; Τι μπορείτε να πείτε τότε για το ορθογώνιο;
42.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #14759Δίνεται η συνάρτηση f(x)=3x2+6αx+6β, με α, β∈R.
α)Να δείξετε ότι f(α)+f(β)≥β2−36.
β)Να βρείτε τις τιμές των α, β∈R για τις οποίες f(α)+f(β)=β2−36.
γ)Αν α=2 και β=−6: i. Να λύσετε την εξίσωση f(x)=6x. ii. Αν x1, x2 οι ρίζες της εξίσωσης του ερωτήματος γ) i., να δείξετε ότι ισχύει x11+x21=61.
43.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #33584Δίνεται η εξίσωση x2−2x+λ=0, με παράμετρο λ<1.
α)Να αποδείξετε ότι η εξίσωση έχει δύο ρίζες x1, x2 διαφορετικές μεταξύ τους.
β)Να αποδείξετε ότι x1+x2=2.
γ)Αν για τις ρίζες x1, x2 ισχύει επιπλέον ∣x1−2∣=∣x2+2∣, τότε: i. Να δείξετε ότι x1−x2=4. ii. Να προσδιορίσετε τις ρίζες x1, x2 και την τιμή του λ.
44.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #33585Δίνεται η εξίσωση αx2−(α2−1)x−α=0, με παράμετρο α=0.
α)Να αποδείξετε ότι η διακρίνουσα της εξίσωσης είναι Δ=(α2+1)2.
β)Να αποδείξετε ότι οι ρίζες της εξίσωσης είναι p1=α και p2=−α1.
γ)Να βρεθούν οι τιμές του α ώστε ∣p1−p2∣=2.
45.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #34310Δίνεται η εξίσωση λx2+(2λ−1)x+λ−1=0, με παράμετρο λ πραγματικό αριθμό διάφορο του μηδενός.
α)Να δείξετε ότι η διακρίνουσα Δ της εξίσωσης είναι ανεξάρτητη του λ, δηλαδή σταθερή.
β)Να προσδιορίσετε τις ρίζες της εξίσωσης συναρτήσει του λ.
γ)Να βρείτε για ποιες τιμές του λ η απόσταση των ριζών της εξίσωσης στον άξονα των πραγματικών αριθμών είναι ίση με 2 μονάδες.
46.
Τράπεζα Θεμάτων · 4ο Θέμα · #36675Δίνεται η εξίσωση x2−4x+2−λ2=0(1), με παράμετρο λ∈R.
α)Να αποδείξετε ότι, για οποιαδήποτε τιμή του λ∈R, η (1) έχει δύο ρίζες άνισες.
β)Αν x1 και x2 είναι οι ρίζες της εξίσωσης (1): i. Να βρείτε το S=x1+x2. ii. Να βρείτε το P=x1⋅x2 ως συνάρτηση του πραγματικού αριθμού λ.
γ)Αν η μία ρίζα της εξίσωσης (1) είναι ο αριθμός 2+3, τότε: i. Να αποδείξετε ότι η άλλη ρίζα της (1) είναι ο αριθμός 2 − 3. ii. Να βρείτε τον αριθμό λ.